Το Αλάτι Της Γης(2014)

(The Salt Of The Earth)  Πρώτη προβολή: 19-03-2015

Όπως συμβαίνει στα ντοκιμαντέρ που ξεπερνούν το θέμα τους για να γίνουν κάτι πιο σημαντικό, το «Αλάτι της Γης» λέει μια ιστορία που είναι μεγαλύτερη από αυτή του ήρωά του, μιλά μέσα από λέξεις και εικόνες για όλους μας, έστω κι αν οι δικές μας ιστορίες δεν δείχνουν τόσο μεγάλες σε σύγκριση με τη δική του.

Ένα υπέροχο, ποιητικό οδοιπορικό με οδηγό τις πανέμορφες φωτογραφίες του Σαλγάδο και τα ταξίδια του στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα.

Με την μειλίχια φωνή του, μία ταπεινότητα που διαθέτουν μόνο οι σπουδαίοι καλλιτέχνες και μία βαθιά φιλοσοφική κατανόηση των όσων έχει αποθανατίσει, ο 70χρονος Σαλγκάντο μας περιηγεί στις πιο απόκρυφες γωνιές της γης ως ένας σύγχρονος Οδυσσέας-παρατηρητής της ανθρώπινης φύσης (ικανής για το πιο μαγικό, αλλά και για το πιο απάνθρωπο πράγμα).

Οι κινηματογραφικές εικόνες διαθέτουν­ μια ευγενή τρυφερότητα και ο λόγος μια συναισθηματική ζεστασιά, αρετές που χάρισαν στην ταινία βραβεία στις Κάνες, ένα Σεζάρ και μια οσκαρική υποψηφιότητα καλύτερου ντοκιμαντέρ.

Μαγευτικά όμορφες εικόνες, εντυπωσιακές λήψεις πτυχών της Γης που νιώθουμε μακριά, κοινωνική αφήγηση που αποκαλύπτει την ίδια την ανθρώπινη ιστορία πέρα από τον αστικό πολιτισμό: το «Αλάτι της Γης» όντως μπορεί να σε μαγέψει μέσα από τον κόσμο που σου αποκαλύπτει. Ναι, είναι μεροληπτικό και σίγουρα λατρεύει το αντικείμενό του τόσο ώστε να «καλύπτει» τις ελλιπείς ικανότητές του ως οικογενειάρχη, όμως, ταυτόχρονα, δεν αφήνει τον θεατή να αμφισβητήσει την αξία τού φωτογράφου και το έργο του.

Ένα οπτικό ποίημα, ένα οδοιπορικό στο έργο του Σεμπαστιάο Σαλγάδο του σπουδαίου φωτογράφου που αγάπησε τους ανθρώπους και τους τοποθέτησε μπροστά από την κάμερά του.

Ένα υπέροχο φιλμ-ομάζ, με μεγάλη αλλά κρυμμένη δυσκολία στη σύλληψη και την εκτέλεση του, που σε κάνει να νιώθεις απέραντη ευγνωμοσύνη για έναν άνθρωπο που (ίσως εσκεμμένα πιο γερασμένος απ' ό,τι είναι) εμφανίζεται και χάνεται πίσω από απεικονίσεις του κόσμου που προκαλούν δέος, που ζυγίζουν την αγριότητα και την άξια της ανθρώπινης ύπαρξης, με την αρμόνια και τη μεγαλοπρεπή απλότητα της φύσης.

Όσοι αρέσκεστε στην καλλιτεχνική πλευρά των ντοκιμαντέρ ή θέλετε να θυμηθείτε τι σημαίνει πρώτα και κύρια κινηματογράφος ως βιωματική εμπειρία, μην τυχόν παραλείψετε. Οι εικόνες του θα σας συνοδεύουν για καιρό και θα βρείτε αυτή τη γαλήνη (μαζί με μια μεγάλη δόση άλγους) που αναζητούσατε στην Τέχνη εδώ και καιρό.

Έτσι, από τους απανταχού εργάτες που μοχθούν, ως τη σχεδόν αναπόδραστη βύθιση στην ανθρώπινη οδύνη και κτηνωδία, το «Αλάτι της Γης» περνά λυτρωτικά σε ένα συμβολικό χάπι-εντ. Με την ειδοποιό διαφορά πως τούτη η παρήγορη κατακλείδα δεν επιβάλλεται από κάποια κινηματογραφική συμβάση.

Μαζί με τον γιο του Σεμπαστιάο, τον Τζουλιάνο Σαλγκάδο, ο οποίος συνσκηνοθετεί, ο Βιμ Βέντερς έχει βάλει τον εαυτό του όσο πρέπει στην άκρη, για να αφήσει έναν δάσκαλο να μιλήσει για τον διάλογο ανάμεσα στη Γη και τους υποτελείς πολίτες της, με εικόνες που, αν και μοιάζουν στατικές, κινούνται πιο γρήγορα και εύγλωττα από τις περισσότερες περιπέτειες δράσης που αστράφτουν και βροντάνε άσκοπα.