Ένας Χωρισμός(2011)

(A Separation)  Πρώτη προβολή: 29-09-2011

Ένα αριστούργημα που παρουσιάζει την πολύπλοκη εξουσία του τρίπτυχου «κράτος, θρησκεία, οικογένεια» και πώς αυτό διαβρώνει τον κοινωνικό ιστό, την προσωπική ηθική και τις σχέσεις των ανθρώπων.

Το ιρανικό σινεμά γυρίζει σελίδα και προχωρά ακάθεκτο, παρά τα εμπόδια που συνεχώς συναντά.

Ο Φαραντί -όπως πάντα- χωρίς να δίνει απαντήσεις, αλλά θέτοντας καίρια κοινωνικά ερωτήματα με εύστοχη προβληματική, που απασχολούν εν τέλει όλη την οικουμένη και πηγάζουν από την κουλτούρα και τις παραδόσεις της εκάστοτε χώρας, κάνει παράλληλα μια τομή στον ανθρώπινο ψυχισμό και στα αλληλοσυγκρουόμενα «θέλω» των ανθρώπων.

Το "A Separation" είναι μία γεμάτη συναισθήματα ταινία και είναι σπάνιο να βλέπεις αυτού του είδους την ιστορία με χαρακτήρες που δεν είναι ποτέ εντελώς καλοί ή καλοί. Είναι ένα από τα μεγαλύτερα προτερήματα της ταινίας το ότι καταλαβαίνεις τα κίνητρα κάθε χαρακτήρα της παρά το γεγονός ότι όλοι έχουν τα μειονεκτήματα τους.

Ο Farhadi επιλέγει ένα ντοκιμαντερίστικο και μετριοπαθές στιλ με την παντελή απουσία μουσικής επένδυσης να ενισχύει την αποστασιοποιημένη ματιά του σκηνοθέτη. Η ένταση εξάλλου δομείται πίσω από τις βουβές ματιές των χαρακτήρων, ενώ οι μουδιασμένες εκφράσεις τους αποδίδουν την εσωτερική τρικυμία συναισθημάτων και κλιμακώνουν την ήδη φορτισμένη ατμόσφαιρα.

Ο Ιρανός σκηνοθέτης Ασγκάρ Φαραντί, στην ταινία που του απέφερε το πρώτο από τα δύο Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας που κοσμούν το παλμαρέ του, στήνει μία περίτεχνη παρτίδα σκάκι, όπου η ενοχή, η τιμή, ο σαρκοβόρος ανταγωνισμός, η ανόθευτη αγάπη, η απόδοση δικαιοσύνης και τα περίτεχνα μικρά ψέματα της συγκάλυψης, συνεχώς διαβάζουν ο ένας τις κινήσεις του άλλου.

Το αξιοσημείωτο με το «Nader And Simin, A Separation» είναι πως ο Farhadi κάνει σινεμά περιωπής με τα απολύτως απαραίτητα, πρακτικά με τα ελάχιστα δυνατά μέσα, αναζητώντας την ουσία ανάμεσα στις αδρές γραμμές του δράματος των ηρώων του.

Ο Farhadi, με λιτή εσωτερικότητα στο συνεχές παιχνίδι με τη ματιά της κάμεράς του, μας δίνει ένα πολυπρισματικό μοντέλο της ιρανικής κοινωνίας, ν' ακροβατεί σε τεντωμένο σχοινί, ανάμεσα στη θεοκρατία, τις δυτικές επιδράσεις και - ναι,ναι! - τις ταξικές συγκρούσεις.

Το σενάριο είναι άψογο και θα έπρεπε να διδάσκεται στις ανάλογες σχολές. Για σεμινάριο και οι άριστες ερμηνείες.

Σε επίπεδο κινηματογραφίας, ο Φαρχαντί καταφέρνει να εμπλουτίζει τον δραματικό ρεαλισμό με μια πιο σύνθετη γλώσσα και σημειολογία, στην προκείμενη περίπτωση εκμεταλλευόμενος τα δωμάτια και τις πόρτες που ανοιγοκλείνουν, προκειμένου να γκρουπάρει τα στεγανά των κανόνων και να καταγράφει τις διαφυγές, όπως και να μοντάρει, χωρίς μελοδραματικό στόμφο, εικόνες-αντιθέσεις με ένα διακριτικό, άδηλο ιδεολογικό μοντάζ.