Κελί από Χρυσάφι(2013)

(La Jaula de Oro) | Πρώτη προβολή: 18-12-2014

Θίγει με ρεαλισμό το θέμα της μετανάστευσης, τις παράνομες οργανώσεις που γεννιούνται μέσα απ' αυτήν, των άθλιων συνθηκών και της οδύσσειας που βιώνουν οι μετανάστες στο ταξίδι τους, παρουσιάζοντας παράλληλα την εξιδανίκευση του αμερικανικού ονείρου μέχρι την απόλυτη ισοπέδωσή του.

Η σκηνοθεσία του ισπανού Διέγο Κεμάδα-Δίες είναι συναρπαστική. Καταφέρνει να είναι ρεαλιστής και βεριτέ και φιλόσοφος ενώ παράλληλα διαχειρίζεται δύσκολες λήψεις με κινούμενα τρένα, κυνηγητά, καταδιώξεις, περιπλανήσεις σε ετερόκλιτους τόπους, ντάλα ήλιο και νυχτερινά, θερινά και χειμερινά.

Το φιλμ δεν αντλεί την αξία του μονάχα από τη ρεαλιστική αποτύπωση μιας σκληρής, μακρινής για εμάς (;) πραγματικότητας, αλλά, κυρίως, από τη βαθιά ανθρωπιά του και την καθολικότητα με την οποία αντιμετωπίζει την ανθρώπινη επικοινωνία.

Λιγότερο σκληρό από το Sin Nombre του Fukunaga και χρωματικά πιο άτονο το «Κελί από χρυσάφι» αποτυπώνει ωστόσο με την ίδια, ίσως και μεγαλύτερη ένταση την απεγνωσμένη προσπάθεια εξόδου προς έναν ονειρικό βορρά που δεν είναι παρά ένας βρώμικος τόπος φτηνού εργατικού δυναμικού.

Ο σκηνοθέτης που συνυπογράφει και το σενάριο, βάσισε την ιστορία αλλά και την ταινία ολόκληρη σε πολλές πραγματικές μαρτυρίες μεταναστών από χώρες της Λατινικής Αμερικής προς τις Η.Π.Α. Ίσως γι' αυτό η αφήγησή του, πέρα από τις προσωπικές ιστορίες, είναι τόσο λεπτομερής, γεμάτη αληθοφάνεια και συνεχή ελπίδα που δεν πνίγεται από τις μικρές απογοητεύσεις.

Στρωτό, αφηγηματικά συμπαγές σινεμά, το οποίο επενδύει στην παρατήρηση, χωρίς να αφήνει τον οποιονδήποτε σχολιασμό να θολώσει την κρίση σου.

Ο Κεμάδα-Δίες παραμένει ψύχραιμος, σκληρός και ρεαλιστής, όμως η ταινία ξεχειλίζει κι από στιγμές γενναιότητας, τρυφερότητας και καλοσύνης, προσφέροντας μία συγκίνηση με τον τρόπο που μόνο το λατινικό σινεμά ξέρει πολύ καλά να προκαλεί.

Είναι σίγουρα μια ταινία με αργό ρυθμό και λιγοστούς διαλόγους. Διαθέτει όμως ωραία φωτογραφία και πολύ εκφραστικές ερμηνείες από τους νεαρούς πρωταγωνιστές της. Αν έχετε υπομονή, όσο περνά η ώρα γίνεται όλο και πιο συγκλονιστική.

Η ταινία αποτελεί έξοχο παράδειγμα του τι εστί κοινωνικό σινεμά. Ο Ντιέγκο Κουεμάντα-Ντίεζ αιχμαλωτίζει τα βλέμματα με τη πρωτοκαθεδρία της ωμής ρεαλιστικής του εικόνας και τις νατουραλιστικές- ντοκιμενταρίστικες απεικονίσεις, μιας σύγχρονης Λατινικής Αμερικής, που με υποκρισία εξακολουθεί να κρύβει κάτω από το χαλί, τις διακρίσεις, τις ανισότητες και τα εκατομμύρια των οικονομικών μεταναστών.

Αν και μοιάζει θεματικά με το δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ In This World (2002) του Μάικλ Γουίντερμποτομ (πολλές σκηνές αποπνέουν την αίσθηση του ντοκουμέντου), διαθέτει ταυτόχρονα και έντονο λυρισμό, δραματική ένταση και κοφτερή πολιτική ματιά.

Από το είδος των ταινιών που συναντάς κατά κόρον στα διεθνή φεστιβάλ, το «Κελί Από Χρυσάφι» περιγράφει με ντοκιμαντερίστικο ρεαλισμό μια εξωτική όσο και προβληματική κοινωνική πραγματικότητα: αυτή της εξαθλιωμένης Κεντρικής Αμερικής, η οποία ζει σε απόσταση μιας ανάσας από το φανταχτερό αμερικανικό όνειρο.

Ερασιτέχνες ηθοποιοί, αργός αλλά συναρπαστικός ρυθμός, πολιτικός λόγος καμουφλαρισμένος σε μια υπαρξιακή ταινία που αποκτά το ύφος ενός φιλμ δράσης.

Βουβά πλάνα απελπισίας, συνδυασμένα με το παιδιάστικο συναίσθημα του όλα πάνε καλά, μέσα από τις εκφράσεις των ερασιτεχνών ηθοποιών που ερμηνεύουν τους ρόλους, πολύ σοβαρότερα και ώριμα από τι θα το έπρατταν οι επαγγελματίες, ορίζουν τον καμβά που ζωγραφίζεται σε αυτή την σπαραξικάρδια τιμημένη με αμέτρητες δάφνες στα πορεία της στα απανταχού φεστιβάλς, ταινία, που ελάχιστους θα αφήσει απροβλημάτιστους, μπροστά στην γενοκτονική ρουτίνα που αφηγείται.

Η ταινία δεν συμβιβάζει την ταλαιπωρία και την κακοποίηση που υφίστανται τα τρομαγμένα παιδιά στο κυνήγι του χρυσού τους ονείρου αλλά την ξεκουράζει με ειδυλλιακά διαλείμματα αγνής, φυσικής ομορφιάς, δηλωτικά της απότομα θυσιασμένης αθωότητας που αφήνουν πίσω τους.