Ο Κύριος Αρκάντιν(1955)

(Mr. Arkadin / Confidential Report) | Πρώτη προβολή: 25-06-2004

Αριστουργηματική ταινία μυστηρίου και, ταυτόχρονα, καταγραφή της μεταπολεμικής Ευρώπης, γνωστή επιπλέον για τις πολλές βερσιόν της (οκτώ στον αριθμό), μια και το στούντιο διένειμε το φιλμ χωρίς την έγκριση του Γουέλς.

Ο Όρσον Γουέλς κάνει μια παραλλαγή του «Πολίτη Κέιν» που είναι ισάξια καυστική με το πρωτότυπο. Απολαυστική και η ερμηνεία της δικής μας Κατίνας Παξινού.

Post avant-garde τότε, τώρα και για πάντα, το μεταμοντέρνο αριστούργημα του Ορσον Γουέλς είναι μια ακόμη συναρπαστική κατάθεση ενός κατακερματισμένου (εντός και εκτός της οθόνης) έργου πάνω στο μεγάλο μυστήριο της ανθρώπινης φύσης.

Η μεγαλοφυία του Γουέλς μετατρέπει μια απλή ιστορία, παραλλαγή αυτής του «Πολίτη Κέιν», σε ένα απολαυστικά δαιδαλώδες και μπαρόκ φιλμ νουάρ πάνω στην αλήθεια, το ψέμα, τη μοίρα και τη πολιτικοκοινωνική μεταπολεμική πραγματικότητα.

Ταινία μπροστά από την εποχή της. Δεν χάνεται.

Νουάρ γεμάτο σασπένς, με μανιακό μοντάζ, με τον Γουέλς ως απειλητική μορφή να κοιτάζει μονίμως απευθείας το ίδιο το κοινό που με τη σειρά του κοιτάζει εκείνον, οι πάντες αναζητώντας διαφορετικές αλήθειες πάνω στο ίδιο αντικείμενο.

Πρόκειται για μια ταινία πάνω στο Κακό και τη φύση του, το βεβαιώνει και ο ίδιος ο Γουέλς διά στόματος Αρκάντιν, αφηγούμενος τη γνωστή ιστορία με τον σκορπιό και τον βάτραχο. Η εκδοχή της ταινίας που κυκλοφορεί σε επανέκδοση δεν είναι η εγγύτερη στο όραμα του Γουέλς, αλλά είναι η πιο στρωτή αφηγηματικά, τουλάχιστον μέχρι ενός σημείου.

Εμπνευσμένο σαν συνέχεια του «Πολίτη Κέιν» και σε συνομιλία με τον «Τρίτο Άνθρωπο», ο ασθματικός, ιδιότυπα κοσμποπολίτικος «Αρκάντιν», προσφέρει το ακέραιο Τέρας του γουελσικού σύμπαντος, μέσω μιας υπέρβαρης πλοκής που τυλίγεται σαν κισσός πάνω σε δαιμονιώδεις επιμέρους σινεματικές εφευρέσεις.

Δεν μπορεί φυσικά να συγκριθεί με την τελειότητα του «Πολίτη Κέιν», ωστόσο, όπως κάθε ταινία του Welles είναι αξιοπρόσεκτη, έστω και μόνο για την επίδειξη της λαμπρής οπτικής του ευαισθησίας.

ρεπλίκα του «Πολίτη Κέιν»

«Ο Κύριος Αρκάντιν» αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της βαριάς μυθολογίας που κουβαλά το όνομα Όρσον Γουέλς, λειτουργώντας ενίοτε σαν αμάλγαμα ολόκληρου του έργου του. Υπό αυτό το πρίσμα, η γνωριμία μαζί του μοιάζει απαραίτητη, τουλάχιστον σε όσους ενδιαφέρονται πραγματικά για την Ιστορία του σινεμά. Το κακό στην περίπτωση του είναι πως (μάλλον) περισσότερη ίντριγκα παρουσιάζουν τα παρασκήνια της παραγωγής της ταινίας, παρά το φιλμ αυτό καθαυτό.

Παράξενη αλλά μαγνητική, χαοτική αλλά υποβλητική και φυσικά παρεξηγημένη ταινία, στην οποία ο κύριος Αρκάντι από την αρχή ως το τέλος, παραμένει ένα μεγάλο, πολύμορφο μα και χαρισματικό ερωτηματικό.

Εμπνευσμένη κινηματογράφηση με τα χαρακτηριστικά πλάνα του Γουέλς, αλλά πλέον δείχνει γερασμένη και ξεπερασμένη.